Türkiye'nin Coğrafi Konumu

Views:
 
Category: Education
     
 

Presentation Description

No description available.

Comments

Presentation Transcript

Slide 1:

COĞRAFİ KONUM

Slide 2:

Herhangi bir noktanın yada ülkenin dünya üzerinde bulunduğu yere Coğrafİ Konum denir.Coğrafi Konum ; Matematik ve Özel Konum olmak üzere ikiye ayrılır.

Slide 3:

Bir yerin kıtalara, okyanuslara, denizlere, önemli geçit ve boğazlara, ticaret ve su yollarına, önemli madenlere, kentlere uzaklığı, yükseltisi, yer şekilleri vb. özelliklerine Özel Konum denir

Slide 4:

ÖZEL KONUM; İklimi Bitki örtüsünü Tarımı Ulaşımı Yerleşmeyi Turizmi Jeopolitik konumu Hayvancılığı Toprak tiplerini Akarsu rejimlerini Sanayi vb birçok unsuru etkiler.

Slide 5:

Dünya üzerindeki herhangi bir yerin Ekvator’a ve başlangıç meridyenine göre konumunun enlem ve boylam olarak belirtilmesine Matematİk konum denir

Slide 6:

Matematik konumu belirleyebilmek için paralel(enlem) ve meridyenlerden (boylam) yararlanılır.

Slide 7:

Ekvator’dan kutuplara doğru çizildiği varsayılan hayali çemberlere Paralel denir.

Slide 8:

Paralellerİn Özellİklerİ : Başlangıç paraleli Ekvator’dur ve en büyük paralel dairesidir. Ekvator’dan kutuplara doğru gidildikçe paralellerin boyları kısalır. 90 tane KYK’ da, 90 tanede GYK’ de olmak üzere toplam 180 paralel vardır. Paraleller birer derece aralıklarla geçirilir ve aralarındaki uzaklık 111 km’dir .(Not:Paralellerin arasındaki uzaklığın sabit olması nedeniyle uzaklık hesaplamaları yapabiliriz) Ekvator’dan kutuplara doğru gidildikçe paralellerin enlem dereceleri büyür.

Slide 9:

Bazı paralellerin özel isimleri vardır. Ekvator’a yakın enlemlere alçak enlemler ,Ekvator’a uzak enlemlere yüksek enlemler ,ikisi arasında kalan enlemlere ise orta enlemler denir.

Slide 10:

PARALELLER YARDIMIYLA UZAKLIK HESAPLAMA

Slide 11:

Dünyanın şekline bağlı olarak Ekvator’dan kutuplara doğru gidildikçe güneş ışınlarının düşme açısı küçülür.Dolayısıyla Ekvator’dan kutuplara gidildikçe sıcaklık azalır.Buna SICAKLIK-ENLEM İLİŞKİSİ denir. Sıcaklık –enlem ilişkisine göre B noktası A noktasına göre güneş ışınlarını daha büyük açıyla aldığı için daha sıcak olmalı, C ve D noktaları ise güneş ışınlarını aynı açı ile aldıkları için sıcaklıkları benzer olmalı.Böyle bir durum söz konusu ise sıcaklık üzerinde enlem etkilidir.Eğer bunun tersi gözleniyorsa sıcaklık –enlem ilişkisine ters bir durum vardır.sıcaklık üzerinde özel konum şartları etkilidir.

Slide 12:

SICAKLIK – ENLEM İLİŞKİSİNE ÖRNEKLER

Slide 13:

Enlemİn Etkİlerİ Enlem; Güneş ışınlarının düşme açısını Cisimlerin gölge boyunu Sıcaklık dağılışını İklim ve bitki örtüsünü Tarımsal faaliyetleri Hayvanların dağılışını Toprak çeşidini Denizlerin sıcaklığını ve tuzluluk oranlarını Kalıcı kar alt sınırını Tarım,yerleşme ve orman üst sınırını Akarsuların donma süresini Nüfus ve yerleşmeyi Çizgisel hızı etkiler.

Slide 14:

AynI enlem üzerİndekİ noktalarIn özellİklerİ Aynı Enlem Üzerindeki Noktaların; Ekvator’a ve kutuplara olan uzaklığı Gece-gündüz süresi Matematik iklim kuşağı Yerçekimi Çizgisel hızı Güneş ışınlarının atmosferde kat ettiği yol Öğle vakti güneş ışınlarının düşme açısı Bir cismin öğle vakti gölge boyu Bir cismin öğle vakti gölge yönü Yaşanılan mevsimleri aynıdır.

Slide 15:

Türkiye’de güneyden kuzeye doğru gidildikçe enlem etkisiyle değişen özellikleri bulalım… Orman üst sınırı ……………… Tan ve gurup vakti ……………… Kalıcı kar alt sınırı ……………… Gece-gündüz süre farkı ……………… Yazın gündüz süresi ……………… Kışın gece süresi ……………… Güneş ışınlarının düşme açısı ……………… Sıcaklık ……………… Gölge boyu ……………… Denizlerin sıcaklığı ve tuzluluk oranları ……………… Çizgisel hız (Dünya’nın birim zamanda aldığı yol) ………………

Slide 17:

Bir kutupta başlayıp diğer kutupta sona eren, Ekvator’u ve diğer paralelleri dik olarak kesen hayali yaylara Merİdyen denir.

Slide 18:

İngiltere’nin Londra şehrinin Greenwich Kasabasındaki Greenwich gözlem istasyonunun üzerinden geçtiği varsayılan meridyen BaşlangIç merİdyenİ olarak kabul edilmiştir.

Slide 19:

MERİDYENLERİN ÖzellİkLERİ : Başlangıç meridyeni Greenwich ’ tir. Derecesi “0” dır. Birer derece aralıklarla çizilirler. Başlangıç meridyeninin 180 tane doğusunda,180 tanede batısında olmak üzere toplam 360 tane meridyen yayı vardır. Başlangıç meridyeninden doğuya ve batıya doğru gidildikçe meridyen dereceleri büyür. Meridyenlerin boyları aynıdır. Bir meridyen üzerindeki tüm noktaların yerel saatleri aynıdır.

Slide 20:

Meridyenler bir paralel üzerinde birbirine eşit uzaklıktadır. Ardışık iki meridyen arasında 4 dakikalık zaman farkı vardır. İki meridyen arasındaki uzaklık Ekvator’da 111 km’dir.Ekvator’dan kutuplara doğru gidildikçe bu mesafe kısalır ve kutuplarda meridyenler birleşir.

Slide 21:

A VE B MERKEZLERİNİN İZDÜŞÜM ALANLARI EŞİT MİDİR? Aynı enlem ve boylam aralığına sahip noktalar aynı yada farklı yarımkürede olduklarında izdüşüm alanlarının eşit olabilmesi için Ekvator’a uzaklıklarının aynı olması yani aynı enlem dereceleri içerisinde olması gerekmektedir. Örneğin; A ve B merkezi 70 0 K-80 0 K enlemleri arasında yada A merkezi 70 0 K-80 0 K, B merkezi 70 0 G-80 0 G enlemleri arasında bulunursa izdüşüm alanları eşit olur)

Slide 22:

Herhangi bir yerde Güneş’in tam tepede olduğu an (“Güneş ışınlarının en büyük açıyla geldiği an” ya da “göle boyunun en kısa olduğu an ) öğle vaktidir ve saat 12:00 kabul edilir.Saatin 12:00 olarak kabul edildiği zamana göre ayarlanan saate de YEREL SAAT denir.

Slide 23:

Batı Doğu Dünya batıdan doğuya doğru döndüğü için meridyenler Güneş’in karşısından farklı zamanlarda geçerler.Bu nedenle her meridyenin yerel saati farklıdır.

Slide 24:

Batı Doğu Dünya batıdan doğuya doğru döndüğü için bir meridyenin doğusunda bulunan meridyenlerde yerel saat ileri , batısında bulunan meridyenlerde ise yerel saat geri dir .

Slide 26:

YEREL SAAT HESAPLAMALARI

Slide 27:

YEREL SAAT HESAPLAMASI ÖRNEK SORULAR 1. A noktası 20 0 D meridyeni üzerinde, B noktası ise 45 0 D meridyeni üzerindedir. Aralarındaki yerel saat farkı nedir?

Slide 28:

YEREL SAAT HESAPLAMASI ÖRNEK SORULAR 2. Aralarında 40 dakika yerel saat farkı bulunan iki merkezin meridyen farkı nedir?

Slide 29:

YEREL SAAT HESAPLAMASI ÖRNEK SORULAR 3. 5 0 B meridyeni üzerinde bulunan A noktasında yerel saat 12:30 iken, aynı anda 25 0 D meridyeni üzerinde bulunan B noktasında yerel saat kaçtır?

Slide 30:

YEREL SAAT HESAPLAMASI ÖRNEK SORULAR 4. 30 0 D meridyeni üzerinde bulunan A noktasında yerel saat 11:00 iken, aynı anda yerel saatin 10:00 olduğu B noktasının meridyeni nedir?

Slide 31:

Bir ülkede herhangi bir meridyenin yerel saatinin ülke sınırları içinde geçerli hale getirilmesiyle oluşturulan saate ORTAK SAAT denir.Türkiye’de sonbahar ve kış mevsiminde 30 0 Doğu boylamının (İzmit),ilkbahar ve yaz mevsiminde 45 0 Doğu boylamının (Iğdır) yerel saati ortak saat olarak kullanılır.

Slide 32:

Doğu-batı doğrultusunda geniş yer kaplayan ülkelerde boylam sayısı fazla olduğundan kullanılan ortak saat sayısı da fazladır.(Kanada- 5 , ABD- 6, Rusya- 11 ). Bir ülkenin kuzey-güney yönünde geniş olması kullanılan ortak saat sayısını etkilemez.Örneğin Şili kuzey-güney yönünde çok geniş olmasına rağmen doğu-batı yönünde çok dar olduğu için tek bir ortak saat kullanılır.

Slide 33:

Ülkeler arası iletişimin çok hızlı ve yoğun olduğu günümüzde ortak saat farklılıklarından kaynaklanabilecek karışıklıkları önlemek amacıyla SAAT DİLİMLERİ oluşturulmuştur. 15’ er derecelik boylamlardan oluşan 24 saat dilimi Vardır( 360 {meridyen sayısı}: 24 {bir gün süresi}= 15 {bir saat dilimi meridyen sayısı})

Slide 34:

Türkiye geri saat uygulaması döneminde (kış saati) 30 0 Doğu meridyenini ortak saat olarak kullandığı için 2.SAAT DİLİMİNDE (+2) , ileri saat uygulaması döneminde (yaz saati) 45 0 Doğu meridyenini ortak saat olarak kullandığı için 3.SAAT DİLİMİNDE (+3) yer alır.

Slide 35:

Türkiye’nin Özel Konumunun Sonuçlarını Bulalım…

Slide 36:

Türkiye’nin Matematik Konumunun Sonuçlarını Bulalım…

Slide 37:

Hazırlayan RAHMİ ÇAKIR

authorStream Live Help