Bai 9 NGUYEN PHAN Sinh 9 (sáng kiến kinh nghiệm)

Slide 1: 

Tiết 9 - Bài 9 NGUYÊN PHÂNSinh học lớp 9Tiết dạy thao giảng(Sáng kiến kinh nghiệm năm 2008-2009)Lê Hoa THCS Diễn Kỷ 1

Tiết 9 - Bài 9 NGUYÊN PHÂN : 

Tiết 9 - Bài 9 NGUYÊN PHÂN Nghiên cứu SGK và quan sát hình bên cho biết thế nào gọi là chu kì tế bào? Vòng đời của mỗi TB có khả năng phân chia bao gồm kì trung gian và thời gian phân bào nguyên nhiễm (nguyên phân). Sự lặp lại vòng đời này gọi là chu kì tế bào. Cấu trúc riêng biệt của mỗi NST được duy trì liên tục qua các thế hệ , tuy nhiên hình thái của NST được biến đổi qua các kì của chu kì TB. (GV phân tích thêm các pha G, S) 1.BiÕn ®æi h×nh th¸i NST trong chu k× tÕ bµo. 2

Bảng 9.1. Mức độ đóng, duỗi xoắn của NST qua các kì : 

Bảng 9.1. Mức độ đóng, duỗi xoắn của NST qua các kì Nhiều nhất Nhiều Ít nhất Cực đại Cực ít Ít Nhiều Ít Nhiều Ít Kì trung gian Kì giữa Kì đầu Kì sau Hãy quan sát hình bên để hoàn thành bảng sau: Kì cuối Trong chu kì tế bào NST có những dạng nào? V× sao nãi NST ®ãng, duçi xo¾n cã tÝnh chu k×? ý nghÜa cña sù ®ãng vµ th¸o xo¾n nµy? Sau 1 chu k× TB th× ho¹t ®éng ®ãng, duçi xo¾n l¹i lÆp l¹i. Sù duçi xo¾n cùc ®¹i gióp sù tù nh©n ®«i; sù ®ãng xo¾n cùc ®¹i giúp NST ph©n li nhê ®ã qu¸ tr×nh NP míi x¶y ra ®­îc. - Dạng sợi mảnh (duỗi xoắn hoàn toàn ở kì trung gian) - Dạng đặc trưng (đóng xoắn cực đại ở kì giữa) 3 (Hầu hết GV không rút ra được 2 dạng này và ý nghĩa của nó.)

Slide 4: 

1Hãyquan sát hình để hoàn thành bảng sau: (Hầu hết GV không liên kết mà trình chiếu trên trang khác.) 2. Nh÷ng diÔn biÕn c¬ b¶n cña NST trong qu¸ tr×nh nguyên phân. 2* 4

Slide 5: 

3 Hãy quan sát hình để hoàn thành bảng sau: (Hầu hết GV chưa kết hợp được 2 bảng này trên cùng 1 trang) 2. Nh÷ng diÔn biÕn c¬ b¶n cña NST trong qu¸ tr×nh NP. 1 2 - 5

Sự phân chia TBC ở ĐV và TV : 

Sự phân chia TBC ở ĐV và TV Ở thực vật Ở động vật - TBĐV sự phân chia tế bào chất được bắt đầu bởi sự hình thành một eo thắt lại ở vùng xích đạo giữa 2 nhân. - TBTV sự phân chia tế bào chất được thực hiện bằng sự xuất hiện vách ngăn ở vùng trung tâm xích đạo. 6 (Hầu hết GV không yêu cầu HS giải thích vì sao khác nhau(Màng xen lulôz))

Slide 7: 

Kết quả của quá trình nguyên phân? Vì sao? Trong chu k× TB, nh÷ng ho¹t ®éng nµo lµ quan träng nhÊt để đảm bảo 2 TB con có số NST giống như ở TB mẹ? NST tù nh©n ®«i ë k× trung gian, ph©n li ®ång ®Òu vÒ 2 cùc cña TB ë k× sau cña NP. Nhê 2 sù kiÖn nµy, 2 TB con ®­îc t¹o thµnh ®Òu cã bé NST gåm 2n NST, gièng hÖt bé NST gåm 2n NST cña TB mÑ ban ®Çu. 1 TB mẹ 2 TB con 7

Tiết 9 - Bài 9 NGUYÊN PHÂN : 

Hãy nghiªn cøu môc III SGK để cho biết: Ý nghĩa cơ bản của nguyên phân là gì? (NP cã vai trß nh­ thÕ nµo ®èi víi c¸c qu¸ tr×nh sinh tr­ëng, sinh s¶n vµ di truyÒn cña SV? ) *§èi víi qu¸ tr×nh sinh tr­ëng: + C¬ thÓ lín lªn nhê NP. + T¹o ra c¸c TB míi thay thÕ cho c¸c TB giµ, chÕt. *§èi víi qu¸ tr×nh sinh s¶n: NP lµ c¬ së cña sù sinh s¶n v« tÝnh. * §èi víi qu¸ tr×nh di truyÒn: NP duy tr× bé NST l­ìng béi ®Æc tr­ng cña loµi qua c¸c thÕ hÖTB, qua c¸c thÕ hÖ c¬ thÓ cña c¸c loµi v« tÝnh, nhê ®ã c¸c tÝnh tr¹ng cña c¬ thÓ mÑ ®­îc sao chÐp nguyªn vÑn sang c¬ thÓ con. Ý nghĩa thực tiễn Cơ sở của phương pháp giâm, chiết ghép cành… Ứng dụng kĩ thuật nuôi cấy mô 1.BiÕn ®æi h×nh th¸i NST trong chu k× tÕ bµo. 2. Nh÷ng diÔn biÕn c¬ b¶n cña NST trong qu¸ tr×nh nguyên phân. 3.ý nghÜa cña nguyªn ph©n. Nguyên phân là hình thức sinh sản của tế bào và lớn lên của cơ thể, đồng thời duy trì ổn định bộ NST đặc trưng của loài qua các thế hệ tế bào. (Hầu hết GV không liên kết)-Liên kết với phai khác khi mở sẽ không bị tắt phải mở lại) Tiết 9 - Bài 9 NGUYÊN PHÂN 8

Bài tập về nhà:- Câu 1 đến câu 5 SGK Sinh học 9 trang 30.- Nghiên cứu trước bài Giảm phân. : 

Bài tập về nhà:- Câu 1 đến câu 5 SGK Sinh học 9 trang 30.- Nghiên cứu trước bài Giảm phân. 9

Slide 10: 

GĐ đầu của kì đầu K× ®Çu K× gi÷a K× sau K× cuèi K× trung gian Hãy điền các vào ô trống các kì của quá trình nguyên phân. 10

Slide 11: 

CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM KHÁCH QUAN Trong qúa trình nguyên phân thoi phân bào xuất hiện ở… A. kì đầu B. kì giữa C. kì sau D. kì cuối A. kì đầu 11

Slide 12: 

2. Hoạt động quan trọng nhất của NST trong nguyên phân là… A. sự tự nhân đôi và sự đóng xoắn B. sự phân li đồng đều về 2 cực tế bào C. sự tự nhân đôi và sự tự phân li D. sự đóng xoắn và sự tháo xoắn B. sự phân li đồng đều về 2 cực tế bào 12

Slide 13: 

3. Sự phân chia vật chất di truyền trong quá trình nguyên phân thực sự xảy ra ở… A. kì đầu B. kì giữa C. kì sau D. kì cuối C. kì sau 13

Slide 14: 

BÀI TẬP Ở một loài thực vật có bộ NST lưỡng bội là 2n = 18. Một tế bào đang tiến hành nguyên phân: a. Ở kì sau có số NST trong 1 tế bào là… A. 18 NST đơn B. 18 NST kép C. 36 NST kép D. 36 NST đơn b. Số NST đơn có trong các tế bào sau 3 lần nguyên phân là… A. 288 B. 144 C. 126 D. 270 D. 36 NST đơn 14

Cõu Doli : 

Cõu Doli 15

Slide 16: 

GhÐp cµnh GhÐp gèc 16

Nu«i cÊy m«(C©y Ng«) : 

Nu«i cÊy m«(C©y Ng«) 17

Slide 18: 

Nu«i cÊy m« thực vËt trong èng nghiÖm 18

Slide 20: 

I. QUÁ TRÌNH NGUYÊN PHÂN

Slide 21: 

I. QUÁ TRÌNH NGUYÊN PHÂN Kì trung gian

Slide 22: 

a. Kì đầu 1. Phân chia nhân

Slide 23: 

I. QUÁ TRÌNH NGUYÊN PHÂN a. Kì đầu 1. Phân chia nhân - Mỗi NST kép (gồm 2 sợi crômatit đính với nhau ở tâm động) co ngắn, đóng xoắn dần - Màng nhân, nhân con tiêu biến. - Đôi trung tử di chuyển về hai cực tế bào, hình thành thoi phân bào Tại sao nhân con lại biến mất? TBTV không có trung tử thoi phân bào được hình thành như thế nào?

Slide 24: 

b. Kì giữa

Slide 25: 

c. Kì sau

Slide 26: 

c. Kì sau a. Kì đầu 1. Phân chia nhân b. Kì giữa - Hai NST đơn trong thể kép tách rời nhau ở tâm động và mỗi chiếc di chuyển về một cực của tế bào. Vì sao các NST có thể di chuyển về 2 cực của TB. Do sự co ngắn của sợi tâm động kết hợp với sự kéo dài của các sợi cực và hẹp lại của thỏi phân bào.

Slide 27: 

d. Kì cuối