GIS KANAMALI ÇOCUĞA YAKLAŞIM

Views:
 
Category: Entertainment
     
 

Presentation Description

GIS KANAMALI ÇOCUĞA YAKLAŞIM

Comments

Presentation Transcript

GIS KANAMALI ÇOCUĞA YAKLAŞIM:

GIS KANAMALI ÇOCUĞA YAKLAŞIM 09.10.2007 Yrd. Doç.Dr. Yusuf Ziya Aral ADÜ Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları AD

PowerPoint Presentation:

HEMATEMEZ: Kusma şeklinde kan gelmesi, kan kusma. MELENA: Koyu renkte, yapışkan, parlak ve cıvık dışkılama. HEMOTEKEZYA: Kırmızı ya da kahverengi renkte kanın rektal yolla çıkarılması.

Öncelikle kan mı? Değil mi? emin olunmalıdır::

Öncelikle kan mı? Değil mi? emin olunmalıdır: Gıda boyaları, şalgam, jelatinli tatlılar, ampisilin, demir preparatları, bizmut, üzüm, ıspanak, (dark) çikolata: gaitayı siyaha boyayarak rektal kanamayı taklit eder. Red diaper sendromu: Serratia marcessens nedeniyle Yalancı gizli kan testi pozitifliği: Kırmızı et, peroksidaz içeren sebze ve meyveler (brokoli, şalgam, muz, domates, kırmızı turp)

Öncelikle kan mı? Değil mi? emin olunmalıdır:

Öncelikle kan mı? Değil mi? emin olunmalıdır Anne kanı yutulması: Apt-Downey testi (Sodyum hidroksit ile karıştırılır. HbF alkali rezistan olduğu için renk değişikliği varsa anne kanı) Hematüri, menstrüel kanama, üretral prolapsus…..rektal kanama ile karışabilir! Burun kanaması ya da yanakların ısırılmasıyla oluşan kanı yutma…… hematemez ile karışabilir!

ÖYKÜ:

ÖYKÜ Ayırıcı tanıda en önemli unsurdur Başlangıç yaşı Kanama karakteristiği Diyet öyküsü Eşlik eden semptomlar Enfeksiyona maruz kalma Geçirdiği hastalıklar İlaç Aile öyküsü Abdominal travma öyküsü

BAŞLANGIÇ YAŞI:

BAŞLANGIÇ YAŞI Yenidoğan: Anne kanı yutulması, yenidoğanın hemorajik hastalığı, DIC, stress gastrik ülser, NEC, inek sütü allerjisi, duplikasyon, volvulus, Hirschprung hastalığı 2-23 ay: Anal fissür, süt allerjisi, polip, infeksiyöz enterokolit, invajinasyon, meckel divertikülü, Hirschprung, kanama diatezi, özafajit, gastrit, duedonit

BAŞLANGIÇ YAŞI:

BAŞLANGIÇ YAŞI 2-5 yaş: Polip, anal fissür, infeksiyöz enterokolit, invajinasyon, meckel divertikülü, HSP, HÜS, kanama diatezi, anjiodisplazi, lenfonodüler hiperplazi, gastrit, duedonit 6-12 yaş: Anal fissür, polip, infeksiyöz enterokolit, HSP, HÜS, kanama diatezi, anjiodisplazi, lenfonodüler hiperplazi, özofajit, gastrit, duedonit, peptik ülser, Mallory Weis sendromu 13-18 yaş: Anal fissür, polip, infeksiyöz enterokolit, inflamatuvar barsak hastalığı, kanama diatezi, anjiodisplazi, lenfonodüler hiperplazi, özofajit, gastrit, duedonit, peptik ülser, Mallory Weis sendromu

KANAMA KARAKTERİSTİĞİ :

KANAMA KARAKTERİSTİĞİ Açık kırmızı renk: Üzerine bulaşık: anorektal bölge Hemotokezya: distal ince barsak veya proksimal kolon, nadiren: hızlı transit nedeniyle ciddi üst GIS kanama Çilek jölesi: İnvajinasyon Kanlı diyare: Kolonik kanamadır. Nedenleri: İnfeksiyöz enterokolit, Yiyecek alerjisi, İnvajinasyon İnflamatuvar barsak hastalığı (mukusla karışık, açık renkli), HÜS Melena: üst GIS kanama

DİYET ÖYKÜSÜ :

DİYET ÖYKÜSÜ İnek sütü Soya proteini Renk değiştiren yiyecek

EŞLİK EDEN SEMPTOMLAR:

EŞLİK EDEN SEMPTOMLAR Kabızlık, ağrılı sert dışkılama: Anal fissür Ateş+enterokolit: Shigella Ağrısız, ani, masif kanama: Meckel veya anjiodisplazi Ağrısız, az miktarda açık renkli kanama (gaita üzerinde): Polip Çilek jölesi gaita+ intermittan kolik+kusma : İnvaginasyon

EŞLİK EDEN SEMPTOMLAR:

EŞLİK EDEN SEMPTOMLAR Kanlı daire+ abdominal distansiyon+şok+kabızlık öyküsü : Hirschprung Kramp tarzı ağrı+ kanlı diare+adolesan: İnflamatuvar barsak hastalığı Tenesmus+gaita yapma isteği+ anoreksi, ateş, artralji, kilo kaybı: Ülseratif kolit Karın ağrısı+artrit+koyu idrar: HSP Kusma sonrası hematemez: Mallory-Weis sendromu

İNFEKSİYONA MARUZ KALMA:

İNFEKSİYONA MARUZ KALMA Kreş: C. jejuni Rotavirus Endemik bölgeye yolculuk: Amebiazis

GEÇİRDİĞİ HASTALIKLAR:

GEÇİRDİĞİ HASTALIKLAR Umbilikal kateterizasyon, Neonatal sepsis, GIS kanama öyküsü, Hematolojik bozukluk, Karaciğer hastalığı Antibiyotik kullanma öyküsü: Psödomembranöz enterokolit Epistaksis, diş çekim öyküsü: Kan yutma

İLAÇ:

İLAÇ Salisilat, steroidler, NSAI, antikoagulan, kemoterapötik ajan: GIS kanama yapar Demir, bizmut: Gaitayı siyaha boyar Valproik asit, alkol: kimyasal gastrit yapar.

AİLE ÖYKÜSÜ:

AİLE ÖYKÜSÜ Telenjektazi İnflamatuvar barsak hastalığı Polipozis

ORGANİK STRESS:

ORGANİK STRESS Gastrit: Ventile yenidoğanların %50’sinde, Yoğun bakım, kritik hasta: Özellikle travmayı takiben %6-25 Gastrostomi tüpüne sekonder

FİZİK MUAYENE:

FİZİK MUAYENE Genel: ateş, solunum, kalp hızı, kan basıncı, periferal perfüzyon, bilinç durumu Taşikardi: akut, ağır kan kaybının en duyarlı göstergesi Solukluk, hipotansiyon, gecikmiş kapiller dolma, terleme, mental konfüzyon: Ağır hipovolemi ve şokun kötü habercisi Ateş: İnfeksiyon ve inflamatuvar proçes

FİZİK MUAYENE:

FİZİK MUAYENE Malnutrisyon, büyüme geriliği: İnflamatuvar barsak hastalığı, Hirschprung gibi kronik hastalıklar Oral kavite: ülser, pigmentasyon Anal muayene: Fissür Skin tag, fistül (Crohn hastalığı) Ekzema: Süt alerjisi

FİZİK MUAYENE:

FİZİK MUAYENE Pyoderma gangrenozum: Ülseratif kolit Kutanöz hemanjiom veya telenjektazi: Osler-Rendu-Weber Peteşi, ekimoz, purpura: Koagulopati, trombositopeni, HSP Kutanöz-periferal veya oral pigmentasyon artışı: Peutz Jegher Sendromu Yumuşak doku veya kemik tümörü: Gardner sendromu

FİZİK MUAYENE:

FİZİK MUAYENE Çomak parmak: Karaciğer sirozu, inflamatuvar barsak hastalığı, kistik fibrozis, protein loosing enteropati Sarılık, spider angioma, palmar eritem, jinekomasti, HSM, asit: Siroz Abdominal distansiyon: İnvajinasyon, intestinal duplikasyon, inflamatuvar barsak hastalığı Abdominal kitle: İnvajinasyon, duplikasyon

LABORATUVAR:

LABORATUVAR Hemogram Trombositopeni: Hipersplenizm, sepsis, HÜS Şistosit: HÜS Eozinofili: Süt alerjisi, parazit PZ, aPTZ: Kanama diatezi şüphesi varsa KCFT: Karaciğer hastalığı şüphesi Azotemi: HÜS, HSP (renal tutulum), masif GIS kanama Yüksek BUN/kreatinin: Üst GIS kanamayı gösterir (Üst GIS’ten kan reabsorbe olur)

LABORATUVAR:

LABORATUVAR Kanlı daire: Lökosit, kültür, parazit, amip, C. difficile toksini İdrar tetkiki: HSP,HÜS Yalancı gizli kan negatifliği: Askorbik asit alımı, Kuru gaita, Zamanı geçmiş reagen, İntestinal flora tarafından hemoglobinin porfirine dönüşmesi Apt testi

RADYOLOJİ:

RADYOLOJİ Abdominal grafi: Hava sıvı seviyesi, dilate loop, pnömoperitoneum, kitle etkisi (bası şüphesi) Pnömotozis intestinalis : NEC Proctosigmoidoskopi : Anal fissür, hemoroid, polip, kolit Kolonoskopi :İnflamatuvar barsak hastalığı, psödomembranöz enterokolit, anjiodisplazi, lenfonodüler hiperplazi, polip Hava-kontrast baryum grafi : Polip, inflamatuvar barsak hastalığı, lenfonodüler hiperplazi duplikasyon Baryum enema: Hirschprung, invaginasyon İnce barsak seri grafi: Crohn hastalığı, polip

RADYOLOJİ:

RADYOLOJİ Meckel scan (Tc-99m permenganant sintigrafi): Meckel, duplikasyon (ektopik gastrik mukoza içerirler). Yaklancı pozitiflik: inflamatuvar barsak hastalığı, invaginasyon 99-m Tc-labelled sülfür kolloid: Yarı ömrü 2-3 saat Yavaş devam eden veya intermittan kanamayı saptamak için kullanılır. 99-m Tc labelled eritrositler: Tercih edilir. Yarı ömrü uzun. 24 saat sonra bile saptanabilir. Selektif anjiografi: bol kanamada Üst GIS endoskopi Video kapsül endoskopi

ANAL FİSSÜR :

ANAL FİSSÜR İlk 2 yaşta rektal kanamanın en sık nedenidir.

YİYECEK ALLERJİSİ :

YİYECEK ALLERJİSİ Mekanizmalar: Enterokolit: Kusma, kanlı ishal: 3 ay altında sıklıkla dehidratasyon Bazı bebeklerde malabsorbsiyon, protein kaybettirici enteropati, büyüme geriliği İnek sütü ve soya proteini en sık nedenler Kolit: İlk aylar sık İnek sütü, soya Genellikle iyi görünümlü Normal kilo artışı Allerjik eozinofilik gastrit: Eozinofili Vaskulit yok Postprandial bulantı, kusma, sulu daire (kanlı olabilir) Demir eksikliği Büyüme geriliği

NEKROTİZAN ENTEROKOLİT :

NEKROTİZAN ENTEROKOLİT İntestinal flora barsağı invaze eder. Kan dolaşımına yayılır. Risk faktörleri: prematürite, düşük doğum ağırlığı, asfiksi, sepsis, hipotansiyon, hipotermi Klinik: Kanlı gaita, kusma, abdominal distansiyon, abdominal duvarda eritem, letarji, apne, hipotermi

İNFEKSİYÖZ ENTEROKOLİT :

İNFEKSİYÖZ ENTEROKOLİT Kanlı ishal: Salmonella Shigella Camphilobacter jejuni Yersinia enterocolitica E. coli ( 0157:H7) C. Difficile E. Histolitika Rotavirus Norwalk ajan Dientamobea fragilis

HİRSCHPRUNG HASTALIĞI :

HİRSCHPRUNG HASTALIĞI %10-30 çocukta enterokolit olur. İntrasellüler intestinal IgA eksikliği ve intestinal müsin kompozisyonundaki değişiklik risk faktörleridir. Sık semptomlar: ateş, kanlı daire ve abdominal distansiyon

MECKEL DİVERTİKÜLÜ :

MECKEL DİVERTİKÜLÜ Omfolomesenterik kanalın inkomplet obstrüksiyonu nedeniyle olur. Sağlıklı çocukta ağrısız bol miktarda kanama görülür. Divertikül içindeki ektopik gastrik mukozanın ülserasyonu nedeniyle kanama olur. Toplumda yaklaşık olarak %2 oranında görülür. 2 inç uzunluğunda, 2 cm çağında, ileoçekal valvden 2 feet uzaklıkta 2 tip mukoza olabilir: gastrik, pankreatik erkek:kız:2 genellikle 2 yaş altında görülür.

DUPLİKASYON:

DUPLİKASYON Sıklıkla ince barsakta Ektopik gastrik mukoza içerir (ülserasyon, kanama) Kanamanın diğer bir nedeni: invaginasyon ya da duplikasyonun gerilmesi

İNVAGİNASYON :

İNVAGİNASYON 2 yaş altında sık Kolik şeklinde ağrı, kusma, sosis şeklinde kitle Çilek jölesi gaita

VOLVULUS:

VOLVULUS Orta barsağın volvulusu sıklıkla yenidoğan döneminde görülür. Safralı kusma, abdominal distansiyon, nadiren melena ile karakterize

POLİP:

POLİP Bebeklik dönemi dışında en sık GIS kanama nedeni Ağrısız, az miktarda açık kırmızı renkte kanama 2 grup polip var: Adenomatöz, hamartomatöz Soliter polip çıkarılmalı(invajinasyon ve kanama riski!)

POLİP:

POLİP a) Adenomatöz Premalign Familyal polipozis koli: Otozomal dominant 1/13.000 sıklıkta yüksek spontan mutasyon hızı, 5q21 40 yaş civarında tüm hastalar malignleşir(nadiren<20 yaş) erken erişkinlikte total kolektomi(displazi varsa daha erken) Pankreas ve tiroid CA da görülebilir. Gardner sendromu Turcot sendromu b) Hamartomatoz Bening Juvenil polip : Genellikle hamartomatöz %90’ı çocuklarda görülür. Çoğu soliter ve rektosigmoid alanda Juvenil polipozis : OD, multipl polip, GIS’in herhangi bir yerinde, özellikle kolonda. Malign dönüşüm %15(35 yaş altı) . 2 yılda bir endoskopi ve 1. derece akraba taranmalı Peutz Jeghers Sendromu: Genç adult, malignansiye döebilir(GIS, pankreas, over, testis) Cronkhite Conad sendromu Courden sendromu

LENFONODÜLER HİPERPLAZİ:

LENFONODÜLER HİPERPLAZİ Multipl sarımsı nodül Protein alerjisi veya infeksiyon tetikleyebilir Genellikle asemptomatik, rektal kanama yapabilir. Genellikle adolesanda rezolüsyon oluyor.

KANAMA DİATEZİ:

KANAMA DİATEZİ Koagulopati, Trombositopeni, Yenidoğanın hemorajik hastalığı

İNFLAMATUAR BARSAK HASTALIĞI:

İNFLAMATUAR BARSAK HASTALIĞI %25 olgu 20 yaş altında görülür (sıklıkla da 10-16 yaş arası tanı alır) Ülseratif kolitli hastaların hepsinde, Crohn’lu hastaların %25 inde rektal kanama görülür.

ANJİODİSPLAZİ:

ANJİODİSPLAZİ Vasküler ektazi A-V malformasyon Vasküler malformasyon Hemangiom Telenjektazi Rendu-Osler-Weber, Klippel Trenaunay sendromu, Blue rubber bleb nevus sendromu, Turner sendromu anjiodisplazi ile assosiye olabilir.

HEMOROİD:

HEMOROİD Portal HT varsa şüphelenilmeli Konstipe adolesanda nadir değil Defekasyon üzerinde kanama, tuvalet kağıdında kanama, gaita üzerinde kanama, sonradan kanama olabilir.

HENOCH- SCHONLEIN PURPURASI:

HENOCH- SCHONLEIN PURPURASI Deri, GIS, Eklem, Böbrek tutulumu olabilir. %45-75 olguda GIS bulgu (kusma, kolik ağrı, melena veya kanlı gaita) var. İnvaginasyon olabilir. GIS semptomlarının purpuradan önce görülmesi: %15 olgu

HEMOLİTİK ÜREMİK SENDROM :

HEMOLİTİK ÜREMİK SENDROM Triad: Mikroanjiopatik hemolitik anemi, Trombositopeni, Akut renal yetmezlik

OSEFAGUS VARİS KANAMASI :

OSEFAGUS VARİS KANAMASI Ağır kanamanın en sık nedeni 2/3 sirozlu hastada varis var %40-50 osefagus varis kanaması çocuklarda görülür. OCTREAPİD: somatostin analogu, splenik kan akımını azaltarak varis basıncını azaltır.%70-80 hastada kanamayı durdurur. Sonra: endoskopik olarak varis ligasyonu(EVL)

GİZLİ KANAMA :

GİZLİ KANAMA Üst GIS: Ösafajit Peptik ülser Non HP gastrit Üst veya alt GIS: Vaskuler anomali İnflamatuvar barsak hastalığı Hemangiom Polip İntestinal nekroz Alt GIS: İnek sütü proteini intoleransı

authorStream Live Help