Cops

Slide 1: 

การพัฒนาชุมชนนักปฏิบัติ เนื้อหา โดย อ.นิพัทธ์ กานตอัมพร

CoP(Community of Practice) : 

CoP(Community of Practice) หมายถึง ชุมชนนักปฏิบัติ หรือ ชุมชนแห่งการเรียนรู้ที่รวบรวมกลุ่มคนที่มีความรู้สนใจในเรื่องเดียวกัน มาแลกเปลี่ยน แบ่งปันเรียนรู้ในเรื่องนั้นๆ ร่วมกันเพื่อได้มาซึ่ง Knowledge Assets (KA) หรือ ขุมความรู้ ในเรื่องนั้นๆ

ชุมชนนักปฏิบัติ CoP : 

ชุมชนนักปฏิบัติ CoP เป็นกลุ่มคนที่มารวมตัวกันอย่างไม่เป็นทางการ มีวัตถุประสงค์เพื่อแลกเปลี่ยนความรู้ สร้างองค์ความรู้ใหม่ๆ มาจากคนที่อยู่กลุ่มงานเดียวกันหรือมีความสนใจในเรื่องใดเรื่องหนึ่งร่วมกัน มีความไว้วางใจและความเชื่อมั่นในการแลกเปลี่ยนความรู้ระหว่างกันและกัน เป็นสิ่งที่สำคัญ

ชุมชนนักปฏิบัติCoP : 

ชุมชนนักปฏิบัติCoP มีความแตกต่างจากการจัดตั้งทีมงานเนื่องจากเป็นการร่วมการ...อย่างสมัครใจ... ควรมีการบันทึกสิ่งที่เรียนรู้ระหว่างกัน ให้แรงจูงใจหรือรางวัล...สำหรับสมาชิกที่ให้ความร่วมมือ และแลกเปลี่ยนเรียนรู้ เพื่อเป็นตัวอย่าง แก่คนอื่นๆ ต่อไป ควรส่งเสริมให้CoPมีการเติบโตและขยายตัว

CoP มีหลายรูปแบบ : 

CoP มีหลายรูปแบบ เล็ก หรือใหญ่ อยู่ร่วมกัน หรือ ขยายตัว เป็นเนื้อเดียว หรือ เป็นเนื้อผสม เกิดขึ้นเอง หรือ จงใจให้เกิด ไม่มีใครรู้จัก หรือ ได้รับการตั้งอย่างเป็นทางการ ภายในขอบเขต หรือ ข้ามขอบเขต

COP : 

COP เป็นเครื่องมือหนึ่งของการจัดการความรู้(KM Tools) ประเภท Non-Technical Tools สำหรับการดึงความรู้ประเภท Tacit Knowledge หรือ ความรู้ที่อยู่ในตัวบุคคล ซึ่งซ่อนเร่นอยู่ภายในให้ออกมาเป็น Explicit K.

คนในชุมชน พอได้ความรู้ไปทดลองใช้แล้วนำผลที่ได้มาแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างสมาชิก ส่งผลให้ความรู้นั้นๆถูกยกระดับขึ้นเรื่อยๆ ผ่านการปฏิบัติ ประยุกต์และปรับใช้ตามแต่สภาพแวดล้อมและสถานการณ์ที่หลากหลาย ส่งผลให้ทำงานบรรลุดีขึ้นเรื่อยๆ : 

คนในชุมชน พอได้ความรู้ไปทดลองใช้แล้วนำผลที่ได้มาแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างสมาชิก ส่งผลให้ความรู้นั้นๆถูกยกระดับขึ้นเรื่อยๆ ผ่านการปฏิบัติ ประยุกต์และปรับใช้ตามแต่สภาพแวดล้อมและสถานการณ์ที่หลากหลาย ส่งผลให้ทำงานบรรลุดีขึ้นเรื่อยๆ

ประเภทของCOP : 

ประเภทของCOP Helping Communities เพื่อแก้ปัญหาประจำและแลกเปลี่ยนแนวคิดในกลุ่มสมาชิก Best Practice Communities เน้นการพัฒนา ตรวจสอบและเผยแพร่แนวปฏิบัติที่เป็นเลิศ Knowledge-stewarding Communities เพื่อจัดระเบียบ ยกระดับ และพัฒนาความรู้ที่สมาชิกใช้เป็นประจำ Innovation Communities เพื่อพัฒนาแนวคิด โดยเน้นการข้ามขอบเขตเพื่อผสมผสานสมาชิกที่มุมมองต่างกัน

การทำCOPให้บรรลุเป้าหมายของKMเป้าหมายของKMคือ สร้าง KA : 

การทำCOPให้บรรลุเป้าหมายของKMเป้าหมายของKMคือ สร้าง KA ดึงความรู้ในตัวบุคคลในรูปของ Tacit Knowledge ออกมา ทำให้เป็นความรู้ที่ปรากฏชัดแจ้ง Explicit Knowledge จัดเก็บ หรือ สร้างเป็นคลังความรู้ที่ดี เช่น Best Practice ให้เข้าถึงง่าย เรียนรู้ง่าย คนในชุมชน/องค์กรนำความรู้ไปสร้างวิธีปฏิบัติที่เป็นเลิศสามารถนำไปทดลองใช้และยกระดับความรู้นั้นขึ้นเรื่อยๆ

ชุมชนนักปฏิบัติ CoP : 

ชุมชนนักปฏิบัติ เปรียบเหมือนเก้าอี้สามขา ชุมชนนักปฏิบัติ CoP เรื่องที่สนใจร่วมกัน ชุมชน แนวปฏิบัติ

ลักษณะการเกิดของชุมชนนักปฏิบัติCop : 

ลักษณะการเกิดของชุมชนนักปฏิบัติCop มีการเริ่มต้นที่ดี ด้านบรรยากาศ มีลักษณะการทำงานคล้ายๆทีม เครือข่าย ผสมกัน เน้นการถ่ายทอด แลกเปลี่ยน มีความไว้วางใจและความเชื่อมั่นในการแลกเปลี่ยนความรู้ระหว่างกันและกัน เป็นสิ่งที่สำคัญ

สมาชิกในกลุ่มชุมชนนักปฏิบัติ(CoP) : 

สมาชิกในกลุ่มชุมชนนักปฏิบัติ(CoP) สมาชิกในกลุ่มชุมชนนักปฏิบัติ(CoP)ประกอบด้วย Sponsor หรือ Leader (คุณเอื้อ) Facilitator (คุณอำนวย) Community historian หรือ Knowledge banker หรือ Secretary (คุณลิขิต) Member (คุณกิจ)

คุณเอื้อSponsor หรือ Leader : 

คุณเอื้อSponsor หรือ Leader เป็นผู้บริหารระดับกลาง-สูง ให้ทิศทาง แนวคิด สนับสนุนทรัพยากร สร้างการยอมรับ สื่อสาร สร้างแรงจูงใจ

คุณอำนวย (Facilitator) : 

คุณอำนวย (Facilitator) เป็นสมาชิก วางแผน และจัดการ Facilitator การแลกเปลี่ยนความรู้ใน CoP ช่วยเหลือด้านเทคนิค ประสานกับคนนอก CoP และองค์การ ประเมินผลและสื่อสารความสำเร็จของCoP

คุณลิขิต (Secretary) : 

คุณลิขิต (Secretary) เป็นสมาชิก บันทึก รวบรวมข้อมูลของกลุ่ม Community historian ทำฐานข้อมูล/ความรู้ที่จากกลุ่ม Knowledge banker

คุณกิจ (Member) : 

คุณกิจ (Member) เป็นสมาชิก ร่วมกำหนด คัดเลือกหัวข้อ ร่วมแลกเปลี่ยนเรียนรู้ ร่วมประชุมแสดงความคิดเห็น สื่อสารภายในกลุ่ม ประสานกับภายนอก

บุคคล และ เครื่องมืออื่นที่เกี่ยวข้อง : 

บุคคล และ เครื่องมืออื่นที่เกี่ยวข้อง CoE…Center of Excellence เวทีถามตอบ (FORUM) Story Telling DIALOQUE After Action Review อื่นๆ

วงจรชีวิต CoP : 

วงจรชีวิต CoP การมีศักยภาพ ค้นหา การรวมตัว สร้างคุณค่า การเติบใหญ่ มุ่งมั่น ขยาย การดูแล เป็นเจ้าของ การปฏิรูป คงไว้

หลัก5ประการในการดูแลCoP : 

หลัก5ประการในการดูแลCoP ออกแบบให้เกิดวิวัฒนาการ เชื้อเชิญสมาชิกให้เข้าร่วมในระดับที่ต่างกัน พัฒนาพื้นที่สาธารณะและพื้นที่ส่วนตัว มุ่งเน้นที่คุณค่า คุณภาพ(ก่อนปริมาณ) ผสมผสานความคุ้นเคยและความตื่นเต้นเพื่อสร้างความน่าสนใจ..ให้ชุมชน