de ve ki ekleri konuşuyor

“DE” VE “Kİ” EKLERİ KONUŞUYOR!!! : 

“DE” VE “Kİ” EKLERİ KONUŞUYOR!!!

Hande ve Derman : 

Hande ve Derman Hande: Neden benim kitabımı izinsiz alıyorsun? Derman: Hayır izinsiz almadım. Kitabın çantanda değildi, yere düşmüştü.

Slide 3: 

Hande: Ah! Özür dilerim. Bir an sinirlendim. Derman: Önemli değil Hande. Sen de haklısın. İnsan bazen yanlış düşünebiliyor.

Slide 4: 

Hande: Sağol. Bu arada dün parkta Metin’i gördüm. Hasta olduğu için okula gelemeyeceğini söylemişti. Derman: Hmm..Geçmiş olsun. Umarım iyileşir ve bir an önce aramıza döner.onsuz sınıfta pek mutlu olamıyorum.

Slide 5: 

Hande: Neden? Derman: Aramız çok iyi biliyorsun. Ahmet’te kaldım hatta geçen hafta. Hande: Of sen de ya! Gidiyorum ben. Sıkıldım.

Slide 6: 

Derman: Nereye gidiyorsun? Yanımda kal. Birazdan ders başlayacak. Hande: Haklısın. Öğretmenimiz geliyor zaten… Derman: Evet..İyi dersler.. Hande: Sana da Derman

Slide 7: 

MERHABA ARKADAŞLAR BEN “DE”(DA) SÖZCÜĞÜ: BAĞLACIM DE, DA

SİZCE HANGİSİ DOĞRU? : 

SİZCE HANGİSİ DOĞRU? Of sen de ya! Gidiyorum ben. Sıkıldım. Of sen te ya! Gidiyorum ben. Sıkıldım. Of sente ya! Gidiyorum ben. Sıkıldım.

BEN “DA”, “DE” SÖZCÜĞÜ: BAĞLACIM : 

BEN “DA”, “DE” SÖZCÜĞÜ: BAĞLACIM Bir sözcük olduğum için kendimden önceki sözcüğe bitişmiyor ve her zaman ayrı yazılıyorum. Ayrıca yalnız “da, de” biçimim var ve “ta, te” biçimim yok. Of sen de ya! Gidiyorum ben. Sıkıldım. (DOĞRU) Of sen te ya! Gidiyorum ben. Sıkıldım. (YANLIŞ) Of sente ya! Gidiyorum ben. Sıkıldım. (YANLIŞ)

CÜMLEDEN ÇIKARSAM, CÜMLENİN ANLAMI BOZULUR MU? : 

CÜMLEDEN ÇIKARSAM, CÜMLENİN ANLAMI BOZULUR MU? Sizce beni cümleden çıkarttığınız zaman cümlenin anlamı bozulur mu? Önemli değil Hande. Sen de haklısın.

BEN “DA”, “DE” SÖZCÜĞÜ: BAĞLACIM : 

BEN “DA”, “DE” SÖZCÜĞÜ: BAĞLACIM “DA”, “DE”: Beni cümleden çıkarttığınız zaman cümlenin anlamı bozulmuyor. Sadece biraz daralıyor. Önemli değil Hande. Sen de haklısın. Önemli değil Hande. Sen haklısın.

Slide 12: 

MERHABA ARKADAŞLAR BEN -DE (-DA, -TE, -TA) EKİ: DURUM EKİYİM. -DE, -DA, -TE, -TA

SİZCE HANGİSİ DOĞRU? : 

SİZCE HANGİSİ DOĞRU? Ben bir ekim arkadaşlar. Sizce kendimden önceki kelimeye bitişik mi yazılmalıyım? Hangisi DOĞRU? Kitabın çantanda değildi, yere düşmüştü. Kitabın çantan da değildi, yere düşmüştü.

BEN -DE (-DA, -TE, -TA) EKİ: DURUM EKİYİM. : 

BEN -DE (-DA, -TE, -TA) EKİ: DURUM EKİYİM. Bir ek olduğum için kendinden önceki sözcüğe bitişik yazılıyorum. Kitabın çantanda değildi, yere düşmüştü. (DOĞRU) Kitabın çantan da değildi, yere düşmüştü. (YANLIŞ)

BEN -DE (-DA, -TE, -TA) EKİ: DURUM EKİYİM. : 

BEN -DE (-DA, -TE, -TA) EKİ: DURUM EKİYİM. “-da, -de; -ta, -te” biçimlerine girebiliyorum. Bu arada dün parkta Metin’i gördüm. Nereye gidiyorsun? Yanımda kal.

BEN -DE (-DA, -TE, -TA) EKİ: DURUM EKİYİM. : 

BEN -DE (-DA, -TE, -TA) EKİ: DURUM EKİYİM. Özel adlardan sonra gelirsem kesme işaretiyle (’) ayrılırım. Ahmet’te kaldım hatta geçen hafta. Beni cümleden çıkarırsanız cümlenin yapısı ve anlamı bozulur. Sakın çıkarmayın beni. Bu arada dün parkta Metin’i gördüm. Bu arada dün park Metin’i gördüm.

TEKRAR EDELİM : 

TEKRAR EDELİM Hande: Neden benim kitabımı izinsiz alıyorsun? Derman: Hayır izinsiz almadım. Kitabın çantan da değildi, yere düşmüştü.

TEKRAR EDELİM : 

TEKRAR EDELİM Hande: Ah! Özür dilerim. Bir an sinirlendim. Derman: Önemli değil Hande. Sende haklısın. İnsan bazen yanlış düşünebiliyor.

TEKRAR EDELİM : 

TEKRAR EDELİM Hande: Sağol. Bu arada dün park da Metin’i gördüm. Hasta olduğu için okula gelemeyeceğini söylemişti. Derman: Hmm..Geçmiş olsun. Umarım iyileşir ve bir an önce aramıza döner.onsuz sınıf da pek mutlu olamıyorum.

TEKRAR EDELİM : 

TEKRAR EDELİM Hande: Neden? Derman: Aramız çok iyi biliyorsun. Ahmet te kaldım hatta geçen hafta. Hande: Of sen de ya! Gidiyorum ben. Sıkıldım.

TEKRAR EDELİM : 

TEKRAR EDELİM Derman: Nereye gidiyorsun? Yanım ta kal. Birazdan ders başlayacak. Hande: Haklısın. Öğretmenimiz geliyor zaten… Derman: Evet..İyi dersler.. Hande: Sana da Derman

“Sincap Sincan” ve “Fındık” : 

“Sincap Sincan” ve “Fındık” Fındık: Hey! Neden kabuğumu kırmaya çalışıyorsun? Sincap: Seni yemek istiyorum. Çünkü çok açım. Evdeki buzdolabına baktım ama yiyecek bulamadım. Yiyecek aramaya çıktım.

Slide 23: 

Fındık: Demek ki bulduğun yiyecek benim. Sincap: Evet öyle açım ki seni tek hamlede yutabilirim… Fındık: Benimki nasıl bir hayat ya. İmdat!!!!

Slide 24: 

MERHABA ARKADAŞLAR BEN BAĞLAÇ OLAN Kİ Kİ

SİZCE Kİ’NİN KATTIĞI ANLAM NEDİR? : 

SİZCE Kİ’NİN KATTIĞI ANLAM NEDİR? Evet öyle açım ki seni tek hamlede yutabilirim…

BEN BAĞLAÇ OLAN Kİ : 

BEN BAĞLAÇ OLAN Kİ Evet öyle açım ki seni tek hamlede yutabilirim… Kullanıldığım cümlelere bazen “kuşku, endişe, şüphe, şaşma, beğenme, pekiştirme” anlamları katıyorum. Yukarıdaki cümleye pekiştirme anlamı katıyorum.

BEN BAĞLAÇ OLAN Kİ : 

BEN BAĞLAÇ OLAN Kİ Anlamca yakın cümleler arasına girip anlam ilgileri kuruyorum. Ben bir sözcüğüm. Bu nedenle ayrı yazılıyorum. Demek ki bulduğun yiyecek benim.

Slide 28: 

MERHABA ARKADAŞLAR BEN İLGİ ZAMİRİ OLAN -Kİ -Kİ

CEVAPLAYIN BAKALIM : 

CEVAPLAYIN BAKALIM Benimki nasıl bir hayat ya. İmdat!!!! Neden bitişik yazılıyorum?

BEN İLGİ ZAMİRİ OLAN -Kİ : 

BEN İLGİ ZAMİRİ OLAN -Kİ Tıpkı sözcük biçimindeki zamirler gibi adların yerini tutuyorum. Kendimden önce gelen sözcüğe bitişik yazılıyorum. Siz bana kısaca “ek biçiminde zamir” diyebilirsiniz.

Slide 31: 

MERHABA ARKADAŞLAR BEN SIFAT YAPAN -Kİ -Kİ

SİZCE SIFAT HANGİSİ? : 

SİZCE SIFAT HANGİSİ? Evdeki buzdolabına baktım ama yiyecek bulamadım.

SIFAT YAPAN -Kİ : 

SIFAT YAPAN -Kİ Ben bir ek olduğum için kendimden önceki sözcüğe bitişik yazılıyorum. Eklendiğim sözcüğü sıfat yaparım. Bende sonra gelen ismi belirtirim ve onunla bir tamlama oluştururum. Evdeki buzdolabına baktım ama yiyecek bulamadım.

TEKRAR EDELİM : 

TEKRAR EDELİM Fındık: Hey! Neden kabuğumu kırmaya çalışıyorsun? Sincap: Seni yemek istiyorum. Çünkü çok açım. Evdeki buzdolabına baktım ama yiyecek bulamadım. Yiyecek aramaya çıktım.

TEKRAR EDELİM : 

TEKRAR EDELİM Fındık: Demekki bulduğun yiyecek benim. Sincap: Evet öyle açım ki seni tek hamlede yutabilirim… Fındık: Benim ki nasıl bir hayat ya. İmdat!!!!

Kaynakça : 

Kaynakça http://www.yenimakale.com/edebiyat/dilbilgisi/1636-de-nin-yazimi.html http://www.yenimakale.com/edebiyat/1635-ki-nin-yazimi.html

Hazırlayanlar : 

Hazırlayanlar Önder Şit Karwan Shukir