Presentationنظارت و کنترل سازمانی

Views:
 
Category: Entertainment
     
 

Presentation Description

مدیریت اسلامی

Comments

Presentation Transcript

آموزشکده عالی سما اسلامشهر: 

آموزشکده عالی سما اسلامشهر

به نام خدا: 

به نام خدا موضوع: مدیریت اسلامی استاد: یمینی گردآورندگان: محسن دارابی علی شیرخانی Aliuniversity.mihanblog.com

نظارت و کنترل سازمانی از ديدگاه اسلام : 

نظارت و کنترل سازمانی از ديدگاه اسلام تعريف نظارت انواع نظارت مراجع نظارتي از ديدگاه اسلام نظارت همگاني (امر به معروف، نهي از منکر) شيوه‌هاي اقدام براي اصلاح نقايص

تعريف نظارت: 

تعريف نظارت نظارت را با واژه‌ها و اصطلاحات مختلفي بيان مي‌کنند. کنترل ( control )، ارزيابي ( appraizing )، بازرسي ( Inspection ) ارزشيابي ( evaluting ) و همچنين کلماتي همچون حفاظت، حراست را نيز به همراه نظارت آورده مي‌شود.

مديريت: 

مديريت عبارت است از فرايند به کارگيري مؤثر و کارآمد منابع انساني و مادي بر مبناي يک نظام ارزشي پذيرفته شده که از طريق برنامه‌ريزي، سازماندهي، بسیج منابع و امکانات، هدايت، کنترل و نظارت عمليات براي دستيابي به اهداف تعيين شده صورت گيرد.

PowerPoint Presentation: 

در واقع نظارت و کنترل، مقايسه بين بايدها (آنچه در برنامه‌ريزي پيش‌بيني شده) و هست‌ها (آنچه انجام شده) را کنترل مي‌کند.

انواع نظارت: 

انواع نظارت ‌انواع نظام‌هاي نظارتي مطلوب: نظارت اصلاح‌گرايانه که هدف اصلي از اين نظارت، اصلاح و بهبود وضع موجود است. نظارت ايجابي که عبارت هست از نظارت ميان آنچه هست و آنچه بايد باشد. نظارت پيش‌نگر(با سازوکار بازخورد پس از عمليات صورت مي‌گيرد و جلوگيري از خسارت بيشتر).

PowerPoint Presentation: 

نظارت عينيت‌گرا که از نظرات ذهني دور شده باشد. نظارت سازمان‌گرا که متناسب با ماهيت سازمان است. نظارت واقع‌گر که در آن توجه به واقعيات اصل است.

PowerPoint Presentation: 

نظارت غايب‌گرا که غايات و سرانجام را ملحوظ نظر قرار مي‌دهد. نظارت حمل‌گرا نظارت نقش‌گرا نظارت فرهنگ‌ مدار (ابراهيمي، 1385، ص ص 65-61)

دسته‌بندي نظارت : 

دسته‌بندي نظارت در يک تقسيم‌بندي نظارت از حيث حدود و اختيار ناظر بر دو دسته نظارت استصوابي و استطعلاعي، از حيث مرجع نظارتي به نظارت بيروني و دروني، از منظر زمان به نظارت پيش از انجام فعاليت، در هنگام فعاليت و پس از انجام فعاليت، تقسيم‌بندي مي‌شود.

PowerPoint Presentation: 

نظارت از حيث ماهيت به پنج دسته «نظارت همگاني، سياسي، قضايي، اداري و سازماني» تقسيم‌بندي شده است.

مراجع نظارتي از ديدگاه اسلام: 

مراجع نظارتي از ديدگاه اسلام نظارت خدا نظارت امام نظارت فردي نظارت از سوي ديگران

نظارت از طرف خدا: 

نظارت از طرف خدا ما یلفظ من قول الا لديه رقيب عتيد سختي جاري نمي‌شود مگر اينکه رقيب و عتيد مي‌نويسند «سوره مبارکه ق، آيه 18» يوم یبعثهم الله جميعاً فينبهم بما عملوا احصيه الله و نسوه الله علي کل شي شهيد روزي که خداوند همه خلائق را برمي‌انگيزد، پس آنها را از آنچه انجام داده‌اند باخبر مي‌سازد، که خداوند آنها را شمارش کرده، ولي آنها آن را فراموش نموده‌اند و خدا بر همه چيز شاهد است. «سوره مبارکه مجادله آيه 8»

نظارت امام: 

نظارت امام در روايات ما امامان ناظران بر مردم هستند. در زمان غيبت اين نظارت تحت نظر نائب امام که از سوي ايشان ولايت دارند، انجام مي‌گيرد.

PowerPoint Presentation: 

خداوند در قرآن مى‌فرماید: «و قل اعملوا فسیری اللّه عملکم و رسوله و المؤمنون و ستردون الى عالم الغیب و الشهادة و ینبئکم بما کنتم تعلمون» «بگو [هر کاری مى خواهید] بکنید که به زودی خدا و پیامبر او و مؤمنان در کردار شما خواهند نگریست و به زودى به سوى داناى نهان و آشکار باز گردانیده مى شوید. پس شما را به آنچه انجام مى‌دادید آگاه خواهد کرد.»

PowerPoint Presentation: 

نظارت امام تنها نظارت مستقيم يک فرد نيست. بلکه علاوه‌بر آن، توسط مجموعه وسايل و دستگاه‌هايي است که در يک جامعه براي نظارت بر کار افراد به‌کار گرفته مي‌شود. در حکومت اسلامي، تمامي دستگاه‌ها مشروعيت خود را از مقام امام و ولايت فقيه مي‌گيرند و دستگاه‌هاي قضايي، مقننه و اجرايي جامعه و ... بخشي از اختيارات و اهرم‌هاي نظارت است که در جامعه اسلامي زير نظر مستقيم يا غيرمستقيم امام و ولي امر قرار دارد.

نظارت فردي: 

نظارت فردي انسان الهي در تمام حرکات و حالات خود را در محضر خدا و تحت کنترل او مي‌داند. اين سيستم خود نظارتي بالاترين سيستم کنترلي است که در نظام ارزش اسلام به آن توجه ويژه شده است.

امير مؤمنان علي (ع) مي‌فرمايد: : 

امير مؤمنان علي (ع) مي‌فرمايد: هر که شرافت و بزرگواري يافت، خود را از امور پست باز مي‌دارد. بل الانسان علي نفسه بصيره انسان خود بر عملي که مي‌کند آگاه و ناظر است ”قيامت آيه 14“ امام علي (ع) فرمود: يحساب قبل ان تحساب از خود حساب بکشيد قبل از آنکه از شما حساب کشيده شود.

نظارت از سوي ديگران: 

نظارت از سوي ديگران چون مي‌بيني که نابينا و چاه است اگر خاموش بنشيني گناه است مستقيم غيرمستقيم

امام علي (ع) خطاب به مالک اشتر مي‌فرمايد:: 

امام علي (ع) خطاب به مالک اشتر مي‌فرمايد: ثم امور من امورک، لابد لک من مباشرتها منها اجابه عمالک و... در بين کارهاي تو کارهايي است که ناچار بايد خودت انجام دهي، از آنها، پاسخ دادن کارگزارانت است. در نظارت مستقيم نمي‌توان به‌جاي آن انواع ديگر نظارت را جايگزين کرد.

نظارت غيرمستقيم: 

نظارت غيرمستقيم بديهي است يک مدير، امکان نظارت مستقيم بر همه امور و دستگاه‌هاي زير نظر خود را ندارد. فلذا توسط بازرسان و فرستادگان به صورت خاص نظارت انجام مي‌پذيرد.

امام علي (ع) مي‌فرمايد: : 

امام علي (ع) مي‌فرمايد: و ابعث العيون من اهل الصدق و الوفاء عليهم فان تعاهدک في السر لامور هم حدوه لهم علي استعمال الامانه و الرفق بالرعيه بازرس‌هاي راستکار و وفادار بر آنان بگمار، زيرا خبرگيري و بازرسي نهايي تو در کارهاي آنها، سبب وادار نمودن ايشان بر امانت‌داري و فرهي مردم است.

نظارت همگاني (امر به معروف، نهي از منکر) : 

نظارت همگاني (امر به معروف، نهي از منکر) تمامي اعمال ارزشمند حتي جهاد در راه خدا، در مقايسه امر به معروف و نهي از منکر چيزي نيست، مگر در حد آب دهاني در برابر دريايي مواج و خروشان.

PowerPoint Presentation: 

کنتم خير امه اخرجت للناس تامرون بالمعروف و تنهون عن المنکر و تومنون بالله شما بهترين امت بوده‌ايد که براي بشريت به وجود آمده، کارهاي شايسته را ترويج مي‌کنيد و جلو کارهاي زشت را مي‌گيرد و به خدا ايمان داريد «آل‌عمران آيه 110» پيامبر اکرم (ص) فرمودند: کلکم راع و کلکم مسئول عن رعيته همه شما نگهبانان و مسئول يکديگر هستيد.

مراحل نظارت و کنترل: 

مراحل نظارت و کنترل تعيين شاخص‌ها و معيارها براساس قوانين، احکام شرعي و ... جمع‌آوري اطلاعات، به همان‌ گونه‌هاي توضيح داده شد. مقايسه اطلاعات جمع‌آوري شده با شاخص‌ها و معيارها. اقدامات اصلاحي

PowerPoint Presentation: 

امام صادق (ع) فرمودند: «يحب للمؤمن علي المؤمن ان يناصحه از حقوق واجب مؤمني بر مؤمن اين است که يکديگر را نصيحت کنند. پيامبر اکرم (ص) فرمودند : يک فرد خطا در ميان مردم مانند کسي است که با جمعي در کشتي است و او به سوراخ کردن موضعي که در آن نشسته است بپردازد و ديگران تنها نظاره‌گر او باشند در حاليکه با اين کار تمام جمع به هلاکت مي‌رود.

PowerPoint Presentation: 

شيوه‌هاي اقدام براي اصلاح نقايص امام علي (ع) مي‌فرمايند: ولايکونن المحسن و المسي عندک بمنزله سواء و ... و نبايد نيکوکار و بدکارتر و نزد تو يک اندازه باشد،که آن نيکوکاران را از نيکويي کردن بي‌رغبت سازد و بدکرداران را به بدي کردن وادارد. شيوه‌هاي ارشادي با گفتار و کردار فقولا له قولاً ليناً ، با او با نرمي سخن بگو شايد متذکر شود و بترسد «سوره طه آيه 44»

PowerPoint Presentation: 

تشويق افراد وظيفه‌شناس و درستکار: وواصل في حسن الثناءعليهم و... پس آرزوهاي ايشان را برآورد و آنها را به نيکويي ياد کن تنبيه افراد خطاکار و بي‌توجه به وظايف: امام علي (ع) در مورد افراد خطاکار در دستوری به مالک اشتر مي‌فرمايند: پس بايد او را کيفر بدهي، بي‌مقدار و خوارش کني و داغ خيانت را بر او بزني و ...