SUN - Solongo AM1

Нар : 

Хэрэглээний математик -1 М.Солонго Нар

Агуулга : 

Агуулга Нарны тухай үндсэн мэдэгдэхүүн Нарны энерги , дотоод тогтоц Нарны идэвхижилт ба толбо Бидний мэдэхгүй нар Өнгөрсөн, одоо, ирээдүй

Нарны тухай үндсэн мэдэгдэхүүн : 

Нар нь дэлхийгээс 109 дахин их масстай , 1.3 дахин их эзэлхүүнтэй од юм. Нар нь 1.9891×1030кг масстай бөгөөд энэ нь дэлхийн массаас 332,900 дахин , манай нарны аймгийн гаригуудын нийт массаас 750 дахин их юм. Нарны дундаж нягт : 1.408×103 kg/m3 Наран дээрх хүндийн хүчний хурдатгал : 28 *g = 274 м/с2 Нарны тухай үндсэн мэдэгдэхүүн

Нарны тухай үндсэн мэдэгдэхүүн : 

Нарны гэрэлтэлт : 3.846×1026 Вт Дэлхий нарнаас ирж буй энергийн дөнгөж 1/(2 *109)–г хүлээж авдаг. Дэлхийгээс нар хүртэлх зай : 1.496×108 km – Одон орны нэгж Бүтэн гадаргуу: 6.0877×1012 km2 = 11990*Дэлхий Нар нь 25 өдөрт тэнхлэгээ тойрон эргэдэг. Экватор дээрх эргэлтийн хурд нь : 7.189×103 km/h Нарны тухай үндсэн мэдэгдэхүүн

Нарны энерги , дотоод тогтоц : 

Температур түүгээр тодорхойлогдох процессуудаар нь нарыг дөрвөн муж болгон хувааж үздэг. Цөмийн урвал явагддаг нарны төвөөс радиусын 1/3 хүртэлх төв муж. Цахилгаан соронзон энергийн квантууд шингээх дахин цацаргах үзэгдэл явагдаж цөмд үүссэн энерги гадаад давхраанд шилждэг туяаны муж. Туяаны мужийн дээд хилээс нарны үзэгдэх хил хүртэл үргэлжлэх конвекцийн муж. Нарны энерги , дотоод тогтоц

Нарны энерги , дотоод тогтоц : 

Агаар мандлын хамгийн доод давхарга болох Фотосфер. Энэ нь 500 км зузаантай. Үзэгдэх гэрэл нь энэ давхаргын 150 км зузаантай хэсгээс цацардаг. Одон орончид фотосферийг нарны гадаргуу гэж авч үздэг. Энэ давхаргын доод хэсэг нь 6400К , дээд хэсэг нь 4400К температуртай байдаг. Дундаж нягт нь 10-4 г/см3 байна. Нарны энерги , дотоод тогтоц

Нарны энерги , дотоод тогтоц : 

Өнгөт мандал – Температур ихсэж элэментүүд ионждог давхарга. Нарны дөл – Өнгөт мандлаас дээш үе үе цацагддаг хийн үүл. Нарны титэм – Температур нь (1-2)*106K хүрэх халуун сийрэг давхарга. Шилжилтийн муж – 20000K бүхий өнгөт мандалаас 500000K температуртай нарны титэмд шилжих муж. Энэ муж нь байрлалаасаа хамааран хэдэн арваас хэдэн зуун К температуртай байна. Нарны энерги , дотоод тогтоц

Бидний мэдэхгүй нар : 

Дэлхийн агаар мандлын нөлөөгөөр нар шар харагддаг бөгөөд үнэндээ цагаан од юм. Наран дээр нэг секундэд 430 – 600 сая тонн устөрөгч халуун цөмийн урвалд ордог. Нар нь манай нарны аймгийн (Milky way) нийт одны 85% -с тод гэрэлтдэг. Дэлхийгээс 17 гэрлийн жилийн зайд орших 50 одны системээс манай нар массаараа 4-т ордог. Бидний мэдэхгүй нар Нар нь галактикийн төвийг 24000-26000 гэрлийн жилийн зайтайгаар 225 – 250 жилийн хугацаанд тойрон эргэдэг. Нарны дуу :

Нарны идэвхижилт ба толбо : 

Нарны гүн улайдмал хийн гэрэлт мандал дээр гарч ирээд хөрсөн хэсгийг нарны толбо гэдэг. Толбыг тойрон харагдах гэрэлт хэсгийг бамбар гэдэг. Толбо бий болохдоо бүлэг бүлгээрээ бий болдог бөгөөд хэсэг хугацааны дараа харагдахаа болидог. Нарны захаар байгаа толбо тод байдаг бол төв хэсгээр байгаа толбо бараг мэдэгдэхээргүй байдаг. Нарны толбо хамгийн дээд цэгтээ хүртэл бий болох хугацааг толбоны үе буюу нарны идэвхижлийн цикл гэнэ. Нарны идэвхижилт ба толбо

Нарны идэвхижилт ба толбо : 

Нарны толбонууд бол хүчтэй соронзон орон. Нарны идэвхижил болоход соронзон орон нь туйлаа сольдог. Толбо олон болоход өнгөт мандалд гэнэт тэсрэлт болж 10-15 минутын дотор өнгөт мандал ихээхэн тодорч халуун лавын урсгал хурдасч хий дээш шидэгдэх үзэгдэл болох ба зарим цэнэгжсэн хэсгүүд сансрын туяаны хурдтай болж нарны таталцлын орноос гарах боломжтой болно. Энэ үед нарны цацаргалтын хэмжээ сая дахин нэмэгдэж аварга том дөлүүд цацагддаг. Нарны идэвхижилт ба толбо

Нарны идэвхижилт ба толбо : 

Нарны цацаргалт нь дэлхийд дулаан зөөн авчирдаг. Богино долгионы цацаргалт нь дэлхийн агаар мандлын дээд төлөв байдалд шууд нөлөөлнө. Тэсрэлтийн үед хурдасгагдсан цэнэгт бөөмсийн урсгал дэлхийн соронзон оронд нөлөөлж соронзон шуурга үүсгэнэ. Энэ үед цэнэгт бөөмс агаар мандлын доод давхаргад орж ирж туйлын туяа их үүсгэнэ. Нарны идэвхижилт ба толбо

Нарны идэвхижилт ба толбо : 

Нар радио долгион цацруулдаг болохыг 1942 онд илрүүлжээ. Энэ үед нарны богино долгионы цацаргалт нэмэгддэг тул радио долгионы тархах нөхцлийг муутгадаг. Нарны идэвхижилт нь зүрх судасны өвчтэй болон хэт сэтгэл хөдлөлтэй мэдрэмтгий хүмүүст хүчтэй нөлөөлдөг. Нарны идэвхижилт ба толбо

Өнгөрсөн , одоо , ирээдүй : 

Одод хүн шиг л амьдралын замтай. Хүн эхийн хэвлийд бойжиж төрдөг бол одод огторгуйд тархсан химийн элэментүүдийн таталцлын хүчний дүнд биежин бий болдог. Нэгэнт бий болсон од нь 79% H , 20% He , 1% бусад элемент гэсэн харьцаа бүхий найрлагатай байдаг. Од нь бүх л амьдралынхаа туршид H -> He гэх мэт халуун цөмийн урвал явуулдаг. Халуун цөмийн урвалын дүнд төмөр үүсэхэд од мөхлийн шатандаа орж эхэлнэ. Хуримтлуулсан энерги нь дуусахад массаасаа хамааран цагаан одой од , нейтрон од , эсвэл огторгуйн тоос сорогч хар нүх болон хувирдаг. Өнгөрсөн , одоо , ирээдүй

Өнгөрсөн , одоо , ирээдүй : 

Манай нар 4.57 тэрбум жилийн өмнө устөрөгчийн молекулт үүлний шахалтаар үүссэн. Нарыг хүнтэй зүйрлүүлвэл 40 гарч яваа хүн. 5 тэрбум жилийн дараа нар цөмийн урвалаа явуулж чадахгүй болно. Аварга улаан од болоод дараа нь гадаад давхаргууд нь салаад nebula хэсэг бий болгоно . Нар хар нүх болохгүй. Харин цагаан одой од болно. Нар улам халуун болсоор байна. Мэдээж халуун цөмийн урвал гол шалтгаан. Халуун болох тутам тод гэрэлтэнэ. Нар одоо 4.5 тэрбум жилийн өмнөхөөсөө 40% тод гэрэлтдэг. Нар халсаар байвал 1.1 тэрбум жилийн дараа мөсөн уулнууд хайлж дуусна. Цааш 2.4 тэрбум жилийн дараа манай гаригийн бүх далай тэнгис усны ундрага ширгэх ба тэр үед нар одооныхоос 40% тод гэрэлтэж байх юм Өнгөрсөн , одоо , ирээдүй

Өнгөрсөн , одоо , ирээдүй : 

Наран дээр байгаа элементүүдийн олонх нь дэлхий дээрээс олдсон ба дэлхий дээрх бүх элемент наран дээр байдаг. Энэ нь дэлхий болон бусад эрхэс нэгдмэл материаллаг болохыг харуулж байгаа юм. 1868 онд нарны спектрээс дэлхий дээр олдоогүй байсан шар судлыг илрүүлжээ. Үүнийг үүсгэсэн элемент байх ёстой гэж үзээд түүнийг “гелий” (Грекээр нарны гэсэн утгатай) гэж нэрлэжээ. He бол нарны цөмийн урвалын гол бүтээгдэхүүн ба анх таамагласнаас олон жилийн дараа дэлхийгээс олдсон. Өнгөрсөн , одоо , ирээдүй

Өнгөрсөн , одоо , ирээдүй : 

Дэлхийн ирээдүй Нар тэлж халж эхлэх үеэс дэлхий мөхөж эхэлнэ. Нар мөхлийн сүүлийн шатандаа орох буюу аварга улаан од болох үед одооныхоосоо 250 дахин их радиустай болно. Харин массынхаа 30% сансрын салхины нөлөөллөөр алдана. Энэ үед гаригуудын орбит гадагшаа түрэгдэх ба тэгэхэд дэлхийн агаар мандал сансарын уудамд замхарч дэлхий дусал ч усгүй болсон байх нь тодорхой. Өнгөрсөн , одоо , ирээдүй

Төгсгөл : 

Төгсгөл